Bertsoa honako hau zen:

Eskerrik asko bertsozaleok
goxoki eta apalki
nahiz ta txapela ta sari hauek
beti zerbait erabaki
bertsolaritzak denok nahi dugun
bidea badaramaki
hemen falta den Amurizak behin
esan zuen hain ederki:
“Herri bat ez da sekula hiltzen
kantatzen baldin badaki”.

Bertso hau Jokin Sorozabalek 1989ko txapelketan botatakoa da, finalean,  lehenengoz parte hartu zutenen artean lehen sailkatuari emandako saria jasotzean.

Bertsoa asmatu dutenen artean zozketa egin eta hona hemen etxean Txapelketa Nagusiko DVD bikoitza jasoko dutenen zerrenda:

• Amaia Larrarte
• Xabier Arrojo
• Joseba Barandiaran
• Elene Etxaniz
• Maider Zubizarreta
• Ziortza Arrien
• Asier Legarreta

Final-laurden, finalaurreko eta finaleko bertsoen hautaketa batzen  du DVD bikoitzak.

Gabon oporretan, errege ostera arte, Berriaren eskutik banatuko da DVD bikoitza. Urtarriletik aurrera, berriz, Lanku Bertso Zerbitzuak bere ekoizpen lanak banatzeko Euskal Herrian zehar dituen liburudendetan.  Dena dela, www.lanku.com webgunean ere eskariak jasoko dira.

Eta hona hemen kantuan parte hartu duten bertsolari eta bertsozaleak:

Abenduaren 13a ez dute inoiz ahaztuko ez Maialen Lujanbiok ezta BECen bildu ziren 14.500 zaleek ere. Egun hunkigarria izan zen eta txapeldunak nola bizi izan zuen jakingo dugu asteon. Finalean bizitakoaz, bere ibilbideaz eta bertsogintzaz gogoetak konpartitu ditu Lujanbiok ‘HH’ko erredaktoreekin. Elkarrizketa mamitsua eta sentitua eskaini die txapeldunak eta ohikoa baino iraupen luzeagoa izango du urteko azken programa honek.

Lujanbiok BECeko handitasuna oholtza gainetik neurtu zuen igandean eta elkarrizketara arte ez zuen bertan grabatutako irudirik ikusteko paradarik izan. Aurrenekoz zalearen lekuan jarrita ikusi ditu finaleko irudiak izan ere Villabonako Gurea antzokian egin diote elkarrizketa eta domekan bertsozaleei bildutako iritziak eta bertsoaldi apartekoenak tartekatuz gogoratuko dute saioa, eta eguna, nola joan zen.

Aurtengo txapelketari ginga Hitzetik Hortzeran. Telebistaz ostegunean 22:00etan ETB3n eta larunbatean 13:00etan ETB1en. Eta noiznahi www.eitb.com-en.

Euskal Herriko Bertsozale Elkarteak eta Digitalak ekoitztetxeak elkarrekin ekoiztu dute ordu t’erdiko saioa. Finalean zuzeneko grabaketa egin zen, Xabi Paia bertsolariaren zuzendaritzapean. Aurkezle lanetan, Anne Igartiburuk jardun zuen eta aditu bezala Jon Sarasua eta Jon Martin bertsolariak.

Ordu t’erdiko saioan, Txapelketa  Nagusiaren finalari errepasoa egingo diote erdaldun jendeari bertsoa eta bertsolaritza ulertzeko azalpenak emanda. Horretarako, Xabi Paiak bertso batzuen itzulpena ere egin du.

Adituen azalpenez gain, bertsozale ezagunen iritziak eta sentsazioak ere jaso dira; besteak beste, Pedro Migel Etxenike zientzilaria, Karlos Argiñano sukaldaria, Unai Elorriaga idazlea, Amaia Zubiria abeslaria eta Arantza Urretabizkaia idazlea.

Emisio egun eta orduak:

• Abenduak 18,  ostirala,  gaueko 23:55etan
• Abenduak 20, igandea, goizeko 10:45etan.

Joxe Agirrek Maialen Lujanbiori txapela jarri zion uneko irudiak ikus ditzakezue hemen; baita Joxe Agirrek abestutako bertsoak entzun ere.  Finaleko gainontzeko bertsoaldi onenak  www.bertsoplaza.tv-en ikusi eta entzun ditzakezue.

Giroa alde batera utzita, olatuak alde batera utzita eta hamalau mila eta piku lagunen burmuin eferbeszenteak alde batera utzita (horrek ere honen neurriko beste hamazazpi artikulutarako emango lukeen arren), ahaleginduko naiz bertsolari bakoitzak gugan eragin zuena azaltzen. Ez dut egingo ordena alfabetikoan, ez dut egingo altuerari erreparatuta, are gutxiago lortu zuten postua kontuan hartuta, ez baitiot horri gehiegi ere begiratzen. Bertsoen logikari jarraituta komentatuko ditut.

Iruditu zitzaidan Sustrai Colinak inoizko finalik onena egin zuela. Oso bertso naturalak, gustura jarraitzen zirenak, distiraz zenbait puntutan. Baina inpresioa daukat Sustraik besteek egiten dutena halako bi (edo bost) egin behar duela puntuazio bera lortzeko. Inpresioa da.

Aitor Mendiluzeren bertsokera egunean-egunean estimatzen dut gehiago. Ondo harilkatua, alferreko ezer ez duena. Mendiluze existituko ez balitz, halako bertsolari baten zain egon beharko genuke. Inpresioa da.

Jon Maiak eta Unai Iturriagak urteetan eutsi diote euren mailari. Ez da erraza; Jon Maiak ez du galdu esateko era berezia, mundu ikuskera baten isla dena, eta Unai Iturriagak “bala bat mingainaren puntan” beti, berak esaten duen legez, entzuleari aulki ipurdira eginikotik saltoa eragiten dio oraindik ere. Inpresio bi dira.

Zer esango nuke Andoni Egañari buruz artean esan ez den zerbait esan nahi banu? Maisu handia da, arlo guztietan, baina ederra behar du inguruko bertsolariek egin zizkioten errespetu erakustaldiak jasotzeak. Eta hori gutxi balitz, hamalau mila eta piku lagunek “Andoni, Andoni!” oihuka bizian sentitzean ez zen oso deseroso egongo. Edozeinentzat ez litzateke amets txarra izango. Inpresio onirikoa da.

Aitor Sarriegik bertso dotoreak dezente utzi zizkigun eta aforismoak ere batzuk azken puntuetan. Ez da erraza bat-batean eta lehen finalean. Bejondeiola. Inpresioa oso oholtzatik apartekoa da.

Maialen Lujanbiori eskerrak eman behar zaizkio aspertu arte. Bertsolaritza modu bat eraikitzeko egin duen lanagatik. Hausnarketagatik. Baina nik ikaragarri eskertzen dizkiot azken puntutik kanpora, bigarren puntuan beharbada, edo lehenengo, bigarren eta hirugarren puntuak lotuta, sortzen dituen txinpartak, jolasak. Inpresio ludikoa da.

Askotan agertu dut nire miresmena Amets Arzallusekiko. Etorkizuneko bertsolaria da niretzat. Nahiko nuke 2049ko txapelketan ildo horretakoa izatea zortziak. Eta hura larridura autobuseko bertsoan geratu zenean… Eta jendea txaloka hasi zenean… Halako angustia moduko bat sentitu zuen ezkerrera egiten duen muskulu horretan, oholtzan ni banengo bezala, ordurako saio ikaragarri biribila lausotuko ote zuen horrek. Sailkatu zen hala ere. Gure eskuek Sebastian Gonzalezenak ziruditen gorriaren gorriaz. Inpresio eskukada da.

Igor Elortza ere bilatzen egon ginen oholtzatik, gehiegi argaldu ote zen pentsatu genuen eta distantziatik ez ote genuen ikusten. Fisikoki ez genuen ikusi, baina berak piztu duen bertsokera han zen, Aitor Mendiluzeren puntu batzuetan, Maialenen beste batzuetan, Ametsen beste batzuetan. Gustura eduki genuen inpresio estralurtar hori.

Hona hemen lotura:

Asier Arroita

Ibai Alzaga